مهندس جهانگیر آذری با انتقاد از بهانه‌جویی مدیران دولتی و هشدار درباره ۴۸ برابر شدن قیمت مسکن، خواستار برنامه‌ریزی ویژه برای بومیان، خانه‌اولی‌ها و اقشار کم‌درآمد شد.
کمال آنلاین : بیست‌وچهارمین گردهمایی، همایش و نمایشگاه سراسری سازندگان، توسعه‌گران و معماران برجسته کشور با حضور چهره‌های شاخص صنعت ساختمان، انبوه‌سازان، مدیران اجرایی و سرمایه‌گذاران کشوری در هتل آراز نوشهر برگزار شد. در این نشست تخصصی، مهندس جهانگیر آذری، رئیس انجمن انبوه‌سازان و مسکن شهرستان آمل، در سخنرانی مبسوطی به بررسی دقیق، آماری و راهبردی ابعاد پدیده مهاجرت به استان مازندران با عنوان «مهاجرت؛ فرصت یا تهدید؟» پرداخت.
تاریخچه مهاجرت و جست‌وجوی مداوم فرصت‌ها
مهندس جهانگیر آذری با درود به مسئولان و فعالان صنعت ساختمان در سراسر کشور، سخنان خود را با واکاوی مفهوم مهاجرت آغاز کرد و گفت: مهاجرت از بدو پیدایش آدمیزاد بر روی کره خاکی وجود داشته و همواره همراه بشر بوده است. انسان ذاتاً همواره در جست‌وجوی فرصت‌های جدید، افق‌های تازه و آورده‌های بهتر برای ارتقای سطح زندگی و کسب‌وکار خود دست به هجرت زده است؛ بنابراین پدیده مهاجرت ریشه در میل انسان به پیشرفت دارد.
.jpg)
مازندران چه دارد که این‌همه عاشق پیدا کرده است؟
رئیس انجمن انبوه‌سازان و مسکن آمل با طرح این پرسش بنیادین که «مازندران چه ویژگی‌هایی دارد که تا این حد برای سکونت و سرمایه‌گذاری جذاب شده است؟»، به تشریح گنجینه‌های طبیعی و اقلیمی کم‌نظیر استان پرداخت و تصریح کرد:
بیش از ۴۰۰ کیلومتر ساحل ماسه‌ای پیوسته: استانی با خط ساحلی گسترده و بدون موانع طبیعی؛ هرچند موانع مصنوعی ساخت انسان الی‌ماشاءالله وجود دارد که باید تدبیری اساسی برای رفع آن‌ها اندیشید.
۲ میلیون هکتار جنگل و مرتع: بهره‌مندی از جنگل‌های هیرکانی با دیرینگی چندمیلیون‌ساله که میراثی بی‌نظیر در سطح جهان به شمار می‌روند.
دیوار کوهستانی و قله‌های سربه‌فلک‌کشیده: قلل مرتفع و همواره پوشیده از برفی چون دماوند، علم‌کوه، دوبرار، آزادکوه و پاشوره که در خاورمیانه یگانه‌اند.
اراضی حاصلخیز کشاورزی: حدود ۲۳۰ هزار هکتار شالیزار زرخیز و بیش از ۱۵۰ هزار هکتار باغات مثمر و غیرمثمر.
رتبه اول بارندگی کشور: برخورداری از بیشترین میزان بارندگی سالانه در کشور به همراه استان گیلان.
ریشه‌های شکل‌گیری موج مهاجرت به شمال کشور
وی با اشاره به اینکه آب‌وهوای کم‌نظیر، محیط‌زیستی ساخته که مردم سایر استان‌ها از آن بی‌بهره‌اند، دلایل شتاب‌گرفتن مهاجرت در سال‌های اخیر را در چند عامل بنیادین خلاصه کرد:
* بحران‌های زیست‌محیطی در کلان‌شهرها: تشدید آلودگی هوا، بحران شدید کمبود آب، گسترش پدیده فرونشست زمین در پهنه‌های مرکزی کشور و توصیه‌های مؤکد پزشکان به بیماران تنفسی و قلبی برای زیست در آب‌وهوای پاک، مازندران را نخستین انتخاب مهاجران کرده است.
بهبود و کوتاه شدن محورهای مواصلاتی: بهره‌برداری از قطعاتی از آزادراه تهران–شمال، تکمیل و بهسازی محور فیروزکوه، و دوبانده شدن بخش‌های عمده‌ای از جاده ترانزیتی و استراتژیک هراز، زمان سفر را به شکل چشمگیری کاهش داده و رفت‌وآمد را تسهیل کرده است.
تغییر سبک کار و رواج «دورکاری»: پیشرفت فناوری باعث شده مدیران صنایع، تجار و صاحبان کسب‌وکارهای بزرگ بتوانند مجموعه‌های خود را در سراسر کشور از راه دور مدیریت کنند و زندگی شخصی خود را به مازندران انتقال دهند.
.jpg)
اشتغال‌زایی صنعت ساختمان: با رونق ساخت‌وساز در مازندران، گروه‌های کثیری از مهندسان، معماران، پیمانکاران، استادکاران و کارگران ساختمانی برای کسب روزی وارد استان شده‌اند که خود این نیروها نیز به چرخه تقاضای مسکن اضافه می‌شوند.
* رویدادهای بحرانی و اقتصادی یک دهه اخیر: همه‌گیری کرونا در سال ۱۳۹۸، تصویب لایحه منطقه آزاد تجاری-صنعتی مازندران در سال ۱۴۰۲ و سایر چالش‌ها و رخدادهای ملی، انگیزه و تقاضای سفر و سکونت در مازندران را مضاعف کرد.
۴۸ برابر شدن قیمت مسکن و مقاومت بازار مازندران در برابر رکود
مهندس آذری به پیامدهای اقتصادی این تقاضای فزاینده پرداخت و گفت: هجوم متقاضیان زمین و ملک موجب ایجاد «انتظار تورمی» بسیار بالایی شده که فراتر از تورم عمومی کشور عمل می‌کند و به رشد ارزش‌افزوده املاک و سرازیر شدن سیل‌آسای سرمایه‌ها انجامیده است.
، رئیس انجمن انبوه‌سازان و مسکن آمل در اثبات این تحول، آماری مستند ارائه داد وگفت : بررسی داده‌های اقتصادی نشان می‌دهد در بازه زمانی سال‌های ۱۳۹۰ تا ۱۴۰۲، میانگین قیمت آپارتمان در استان مازندران ۴۸ برابر شده است. در هم
ین مدت، میزان صدور پروانه‌های ساختمانی در مازندران تنها ۹ درصد کاهش داشته است؛ این در حالی است که میانگین افت صدور پروانه در کل کشور حدود ۳۳ درصد به ثبت رسیده است. این یعنی عمق رکود ساخت‌وساز در مازندران تقریباً یک‌چهارم رکود کشوری بوده و بازار مسکن مازندران به‌مراتب زنده‌تر و پویاتر عمل کرده است.
ضرورت طراحی نقشه راه برای همه اقشار جامعه؛ پرهیز از نگاه تک‌بُعدی لوکس‌سازی
رئیس انجمن انبوه‌سازان آمل هشدار داد که مهاجرت و افزایش جمعیت، ناگزیر زیرساخت‌های پایه‌ای نظیر آب شرب، شبکه برق، سیستم فاضلاب بهداشتی، مدیریت اصولی پسماند، معابر و شریان‌های جاده‌ای و زیرساخت‌های ارتباطی و اینترنت را تحت فشار قرار می‌دهد.
.jpg)
وی افزود: پاسخگویی به توسعه، نیازمند حرکت به سمت «مسکن متوازن» و شناسایی دقیق تمامی گروه‌های هدف است:
* ساکنان محلی، بومیان و اقشار کم‌درآمد: آیا سازندگان و سرمایه‌گذاران تنها باید بر برج‌ها و ویلاهای لوکس و لاکچری تمرکز کنند یا برای بومیان و نیازمندان نیز برنامه‌ای دارند؟
جوانان، طبقه متوسط و خانه‌اولی‌ها: در کشورهای پیشرفته، بانک‌ها با تسهیلات بلندمدت ۹۵ درصدی (مشابه هزینه اجاره‌بها) جوانان را خانه‌دار می‌کنند. اگرچه در کشور ما این ساختار بانکی فراهم نیست، اما سازندگان متعهد نباید خانه‌اولی‌ها را فراموش کنند؛ چراکه آنان ستون‌های آینده استان هستند.
مهاجران دائم، نیمه‌دائم و گردشگران: مسکن متناسب با نیاز سکونت فصلی یا دائم این گروه نیز باید استانداردسازی شود.
مستأجران: مستأجران تقاضای بالقوه بازار مسکن هستند که باید زمینه تبدیل آنان به مالکان بالفعل فراهم شود.
* توسعه‌گران و پروژه‌های ترکیبی: ساخت فضاهای تجاری مدرن، هتل‌ها، مراکز بوم‌گردی، مجموعه‌های چندمنظوره، درمانی، آموزشی، ورزشی و اداری باید همگام با مسکن توسعه یابد تا نیاز نسل‌های آتی تضمین گردد.
تفاوت دیدگاه بخش خصوصی و مدیران دولتی در مواجهه با مهاجرت
مهندس جهانگیر آذری سخنان خود را با مقایسه نگاه بخش خصوصی و نگاه مدیران دولتی به پدیده مهاجرت به پایان برد و با صراحت اظهار داشت:«دیدگاه من این است که بخش خصوصی، مهاجرت را یک “فرصت” کم‌نظیر می‌داند؛ زیرا بخش خصوصی همواره هوشمندانه در جست‌وجوی فرصت و رشد است و وقتی سرمایه و نیروی خود را به مازندران می‌آورد، یعنی ظرفیت بزرگی در این خاک نهفته است.
.jpg)
مهندس آذری عنوان کرد : متأسفانه مدیران دولتی درست در نقطه مقابل فکر می‌کنند! هر زمان که مسئولان می‌خواهند ناتوانی، کمبودها و کسری‌های مدیریتی خود را توجیه کنند، فوراً می‌گویند: “سیل مهاجرت آمده؛ آب نداریم، برق کم داریم، ترافیک شده و نمی‌توانیم زباله و پسماند را جمع کنیم!” آن‌ها تمام کم‌کاری‌ها و کاستی‌های خود را به گردن مهاجرت می‌اندازند.
، رئیس انجمن انبوه‌سازان و مسکن آمل خاطرنشان کرد : واقعیت این است که اگر مهاجرت در مازندران با “توسعه متوازن مسکن” و “توسعه متوازن شهری” همراه شود، نه‌تنها تهدید نیست، بلکه می‌تواند آینده‌ای بسیار شکوفاتر، برتر و ماندگارتر از آنچه امروز شاهد هستیم برای استان مازندران رقم بزند.»